Toscane, Italië

Toscane is gelegen tussen de Po en Rome en ligt in het hart van Italië. Toscane is de streek die zich het meest leent voor clichés over landschap, wijn en cultuur. Heuvels met cipressen, olijfbomen en wijngaarden. Prachtige oude steden en stadjes. De clichéwijn van de streek is Chianti en die wijn maakt zijn reputatie nog aardig waar ook. Chianti bestaat uit verschillende deelzones, waarvan de zone Classico terecht het beroemdst is.

Geschiedenis
De geschiedenis van de Toscaanse wijn gaat terug tot circa 700 v.C. Vanaf 700 v.C. werd er Toscaanse wijn geëxporteerd naar Zuid-Italië en rond 300 v.C. zijn de eerste kritieken over de kwaliteit van de Toscaanse wijn geschreven door Griekse schrijvers. Vanaf de val van Rome tot aan de Middeleeuwen waren de monniken de belangrijkste leveranciers van Toscaanse wijn.

Toscane werkte met het 'Mezzadrie' systeem. Landeigenaren stelden hun land en middelen beschikbaar aan wijnhandelaren voor het verbouwen van wijn en in ruil daarvoor kregen de landeigenaren elk jaar de helft van de oogst. De meeste landeigenaren maakten van de helft van hun deel wijn en verkochten dat aan handelaren in Florentine. In 1282 werd er dan ook een gilde opgericht om de handel van wijn door wijnhandelaren in goede banen te leiden. Zo mochten handelaren geen wijn verkopen binnen honderd meter van een kerk en was het verboden om wijn te verkopen aan dieven, prostituees en kinderen onder de 15 jaar.

De wijn Chianti werd voor het eerst genoemd door de Toscaanse handelaar Francesco di Marco Datini. Hij beschreef de wijn als een lichte, witte wijn. In deze periode werd er door de Toscaanse wijnboeren ook geëxperimenteerd met nieuwe technieken. Zijn vonden de techniek Governo uit. Deze techniek stabiliseerde de wijn en liet de suiker voldoende gisten, waardoor de wijn droog werd.

De staatsman Bettino Ricasoli heeft rond 1815 het wijnlandgoed van zijn familie geërfd dat in het hart van de Chianti Classico regio lag; Broglio. Hij was vastberaden om de kwaliteit van het landgoed te verbeteren en reisde door Duitsland en Frankrijk om de verschillende druivensoorten en verbouwingsmethoden te bestuderen. Rascoli heeft verschillende druivensoorten naar Toscane geïmporteerd om mee te experimenteren en hij ontdekte, tot zijn eigen verbazing, dat de drie locale druiven Sangiovese, Canaiolo en Malvasia de beste wijnen opleverde.

De wijnboeren in de jaren '50 en '60 wisten te weinig over de druiven, de technieken en de microbiologie en na de oorlog kwamen ze in de problemen door hun hoge schulden. Het 'Mezzadrie' systeem werd opgeheven en veel wijnboeren kozen eieren voor hun geld door Toscane te verlaten en naar de stad te trekken waar ze een beter bestaan konden leiden. Ook de wijn had in deze periode te lijden onder deze omstandigheden en er werd niet gekeken naar de kwaliteit van de wijn. Het werd een licht rode wijn met weinig body. De wijn werd door de bewoners van Chianti wel gewaardeerd, maar de wijn kon niet op tegen de concurrentie op de internationale markt.

Gelukkig werd de wijn in Toscane aan het einde van de jaren '60 'gered' door de wet om wijn te beschermen. De Chianti was een van de eerste wijnen die de DOC status kreeg. Het was een moeilijke tijd aangezien het produceren van wijn nu aan banden was gelegd en oude, onprofessionele methoden niet meer toegelaten werden. Er passeerde onrustige jaren waarin er nieuwe methoden bestudeerd werden.

In minder dan 20 jaar tijd is de kwantiteit van de geproduceerde wijn gehalveerd en kreeg de wijn een betere reputatie. Toscane heeft laten zien dat sommige van de beste wijnen tegenwoordig ook hiervandaan komen.

Bodem & Klimaat
Het klimaat in Toscane is mild. In de winter is het in Toscane vrij koud met 4-5 graden en de zomers zijn er droog en heet. Het klimaat kan wel per regio verschillen. Zo is het aan de kust en in de valleien in de zomer warmer dan op de heuvels waar het vaker regent en een gematigd klimaat heerst.

De bodem bestaat vaak uit kalk, mergel, tufsteen en klei gemengd met zand. In San Casciano komt mergel veel voor, terwijl klei meer voorkomt rond Greve. Zandsteen komt voor op de bergen van Chianti en kalk vind je meer in het midden en zuiden van Toscane.

De wijnen
Toscane produceert op twee gebieden na het grootste volume aan DOC/G kwaliteitswijnen. Meer dan 80% van alle wijnen die hier gemaakt worden zijn rood. De Sangiovese is de beste druif in Toscane. Cabernet Sauvignon wordt al ruim 250 jaar geplant in Toscane en toch wordt de link pas sinds enkele jaren gelegd vanwege de Super Tuscans. Andere druivensoorten die verbouwd worden in Toscane zijn Cabernet franc, Chardonnay, Merlot, Pinot noir, Sauvignon blanc en Syrah.

Kaart: Toscane